!i

Waar moet ik op letten wanneer ik chemotherapie krijg?

Chemotherapie is de behandeling van kanker met celdodende of celdelingremmende medicijnen. Deze medicatie wordt ook cytostatica genoemd.

Algemene hygiëne en mondzorg

Een goede dagelijkse hygiëne is belangrijk om onder andere infecties te vermijden.

Tijdens de chemokuur bent u nog eens extra gevoelig voor infecties. Door goed voor uzelf te zorgen voor, tijdens en na de behandeling kunt u mogelijke ongewenste bijwerkingen helpen voorkomen.

Een belangrijk onderdeel van uw dagelijkse verzorging is een goede hand- en mondhygiëne. U kunt uw handen het best verschillende keren per dag wassen, zeker voor het eten en na het toiletbezoek. Poets uw tanden minstens tweemaal per dag, liefst na elke maaltijd en zeker vóór het slapen gaan.

Voeding

De chemotherapie kan uw dagelijks leven behoorlijk beïnvloeden. Het kan zijn dat het moeilijker wordt om bijvoorbeeld eten te maken omdat u zich moe voelt, misselijk bent of dat u gewoon geen trek hebt om te eten. Uw voeding kan daarom best worden afgestemd op de situatie waarin u zich op dat moment bevindt.

'Goede' voeding bij kanker is voeding die voldoende energie en eiwitten bevat voor het bereiken of handhaven van een goed lichaamsgewicht. Goede voeding is ook nodig voor een goede conditie.

Bewegen en vermoeidheid

Vermoeidheid is één van de meest voorkomende bijwerkingen van de chemotherapie. Soms bent u te moe om ook maar iets te doen. Toch is uit onderzoek gebleken dat blijven bewegen, bijvoorbeeld wandelen of fietsen, ongeveer een half uur per dag, kan helpen om uw vermoeidheid eerder te laten verdwijnen.

Vermoeidheid heeft niet altijd een lichamelijke oorzaak. Ook psychische en emotionele problemen kunnen een rol spelen. Kanker betekent vaak een toekomst met onzekerheden.

Dagelijks leven

Kanker en chemotherapie kunnen een behoorlijke invloed hebben op uw stemming. Uw leven staat op zijn kop, u bent afhankelijk van anderen en het kan u onzeker en angstig maken. U zult wellicht nieuwe manieren moeten vinden om hiermee om te gaan. Probeer uzelf ook genoeg dingen te gunnen waar u van kunt genieten.

Koorts

Koorts heb je bij een lichaamstemperatuur vanaf 38 graden. Bij koorts - onder de oksel gemeten - dient u naar het ziekenhuis te komen voor intraveneus (via de aderen toegediend) antibiotica. Het is mogelijk dat door de chemotherapie uw witte bloedcellen zo laag staan dat uw lichaam niet meer in staat is om te vechten tegen "banale infecties".

Contact

U hoeft lichamelijk contact met uw naasten niet te vermijden. Knuffelen of het geven van een zoen is niet schadelijk. Persoonlijke hygiëne is belangrijk om contact met cytostatica via uitscheidingsproducten te minimaliseren. Daarbij kunt u denken aan één keer per dag onder de douche of in bad te gaan en goed uw handen te wassen na toiletbezoek. Na toiletbezoek 2x doorspoelen.

Als er bij uw behandeling gebruik wordt gemaakt van cytostatica die u thuis in moet nemen, dan kunt u letten op het volgende:

  • de medicijnen niet malen of breken
  • na inname is het raadzaam om de handen te wassen.

Zwangerschap

Cytostatica kunnen aangeboren afwijkingen veroorzaken. Het is daarom raadzaam voor zowel vrouwelijke als mannelijke patiënten tijdens en na de behandeling met chemotherapie zwangerschap te voorkomen door anticonceptie te gebruiken.

Orale anticonceptiva ('de pil') zijn niet betrouwbaar tijdens chemotherapie.

Bespreek welke anticonceptiemaatregelen en hoelang deze toegepast moeten worden met uw behandelend arts. Over het algemeen is het advies minstens een periode van een half jaar aan te houden. Indien er een vermoeden van zwangerschap is, breng dan direct uw arts op de hoogte.