!i

Waar moet ik op letten wanneer ik chemotherapie krijg?

Chemotherapie is de behandeling van kanker met medicijnen die de cellen doden of de celdeling remmen. Deze medicatie wordt ook cytostatica genoemd.

Algemene hygiëne en mondzorg

Een goede dagelijkse hygiëne is belangrijk om onder andere infecties te vermijden.

Tijdens de chemokuur ben je nog eens extra gevoelig voor infecties. Door goed voor jezelf te zorgen voor, tijdens en na de behandeling kun je mogelijke ongewenste bijwerkingen helpen voorkomen.

Een belangrijk onderdeel van je dagelijkse verzorging is een goede hand- en mondhygiëne. Je kunt je handen het best verschillende keren per dag wassen. Zeker voor het eten en na het toiletbezoek. Poets de tanden minstens tweemaal per dag, liefst na elke maaltijd en zeker vóór het slapen gaan.

Voeding

De chemotherapie kan je dagelijks leven behoorlijk beïnvloeden. Het kan zijn dat het moeilijker wordt om bijvoorbeeld eten te maken omdat je zich moe voelt, misselijk bent of dat je gewoon geen trek hebt om te eten. Je voeding kan daarom best worden afgestemd op de situatie waarin je zich op dat moment bevindt.

'Goede' voeding bij kanker is voeding die voldoende energie en eiwitten bevat voor het bereiken of behouden van een goed lichaamsgewicht. Goede voeding is ook nodig voor een goede conditie.

Bewegen en vermoeidheid

Vermoeidheid is één van de meest voorkomende bijwerkingen van de chemotherapie. Soms ben je te moe om ook maar iets te doen. Toch is uit onderzoek gebleken dat blijven bewegen, bijvoorbeeld wandelen of fietsen, ongeveer een half uur per dag, kan helpen om de vermoeidheid vlugger te laten verdwijnen.

Vermoeidheid heeft niet altijd een lichamelijke oorzaak. Ook psychische en emotionele onzekerheden of problemen kunnen een rol spelen. 

Dagelijks leven

Kanker en chemotherapie kunnen een behoorlijke invloed hebben op je stemming. Je leven staat op zijn kop, je bent afhankelijk van anderen en het kan je onzeker en angstig maken. Je zult wellicht nieuwe manieren moeten vinden om hiermee om te gaan. Probeer jezelf ook genoeg dingen te gunnen waar je van kunt genieten.

Koorts

Koorts heb je bij een lichaamstemperatuur vanaf 38 graden (onder de oksel gemeten). Het is mogelijk dat door de chemotherapie je witte bloedcellen zo laag staan dat je lichaam niet meer in staat is om te vechten tegen 'banale infecties'. Daarom moet je bij koorts naar het ziekenhuis komen om intraveneus (via de aderen toegediende) antibiotica te krijgen. 

Contact

Je hoeft lichamelijk contact met je naasten niet te vermijden. Knuffelen of het geven van een zoen is niet schadelijk. Persoonlijke hygiëne is belangrijk om contact met cytostatica via uitscheidingsproducten te minimaliseren. Daarbij kan je denken aan één keer per dag onder de douche of in bad te gaan en goed je handen te wassen na  elk toiletbezoek. Spoel na het toiletbezoek twee keer door.

Als er bij je behandeling gebruik wordt gemaakt van cytostatica die je thuis in moet nemen, dan kan je letten op het volgende:

  • de medicijnen niet malen of breken
  • na inname van de medicatie is het raadzaam om de handen te wassen.

Zwangerschap

Cytostatica kunnen aangeboren afwijkingen veroorzaken. Het is daarom raadzaam voor zowel vrouwelijke als mannelijke patiënten om tijdens en na de behandeling met chemotherapie zwangerschap te voorkomen door anticonceptie te gebruiken.

Orale anticonceptiva ('de pil') zijn niet betrouwbaar tijdens chemotherapie.

Bespreek welke anticonceptiemaatregelen en hoelang deze toegepast moeten worden met je behandelend arts. Over het algemeen is het advies om minstens een periode van een half jaar aan te houden. Indien er een vermoeden van zwangerschap is, breng dan direct je arts op de hoogte.

Heb je nog vragen? Neem dan gerust contact op met onze dienst Oncologie - Hematologie via 059 41 43 20